فرهنگ

سالروز شهادت دختری که عاشورا را با شعر نقل کرد/ 2 مجلس عزاداری برای سکینه (س) در تهران


سکینه در واقعه کربلا حضور داشته است. در روز عاشورا، امام حسین(ع) برای آخرین وداع، از میدان جنگ به سوی اهل بیت خود بازگشت و با آنان وداع کرد. سپس نزد دختر خود سکینه رفت که می‌گریست. امام حسین(ع) او را به صبوری دعوت کرد.

به گزارش خبرنگار حوزه مسجد و هیأت خبرگزاری فارس، سکینه دختر امام حسین(ع) از رباب دختر امرؤ القیس بود. نام او را آمنه، امینه و امیمه ذکر کرده‌اند و گفته‌اند به سبب سکون، آرامش و وقاری که داشت، مادرش او را سکینه لقب داده بود. در منابع تاریخی زمان تولد او مشخص نشده اما او را کوچک‌تر از خواهرش فاطمه معرفی کرده‌اند. امروز ۵ ربیع‌الاول بنابر نقلی سالروز شهادت ایشان است.

خانه‌ای را که سکینه و رباب در آن باشند، دوست دارم

بر پایه برخی منابع، امام حسین (ع) سکینه را زیاد دوست می‌داشت و سروده‌ای در توصیف دارد: لَعَمْرُک اِنَّنی لَاُحِبُّ دارا تَحُلُّ بِها سکینةُ و الرُّبابُ اُحِبُّهُما وَ اَبْذُلُ جُلَّ مالی؛ به جانت سوگند! خانه‌ای را که سکینه و رباب در آن باشند دوست دارم. آن دو را دوست دارم و همه ثروتم را در این راه می‌بخشم.

سکینه پس از اسارت به همراه کاروان اسرا به مدینه بازگشت. از زندگی او در مدینه تا زمان وفات، در منابع تاریخی گزارش چندانی در دست نیست و تنها به ذکر بعضی از مناظرات و مجالس علمی اکتفا شده است. چگونگی وفات و محل دفن سکینه نیز مورد اختلاف مورخان بوده است. برخی از منابع تاریخی وفات سکینه را ۵ ربیع‌الاول سال ۱۱۷ قمری در مدینه نقل کرده‌اند.

ای بهترین زنان…

بر اساس گزارش‌های موجود در مقاتل، سکینه در واقعه کربلا حضور داشته است. بنابر نقل این منابع، در روز عاشورا، امام حسین (ع) برای آخرین وداع، از میدان جنگ به سوی اهل بیت خود بازگشت و با آنان وداع کرد سپس نزد دختر خود سکینه رفت که در گوشه‌ای نشسته و می‌گریست. امام حسین (ع) او را به صبوری دعوت کرد و در آغوش کشید، اشک از چشمان او پاک کرد و در ضمن اشعاری به سکینه گفت:

سَیَطُولُ بَعْدِى یَا سُکَیْنَةُ فَاعْلَمِى مِنْکِ الْبُکَاءُ إذَا الْحَمَامُ دَهَانِى
لاَ تُحْرِقِى قَلْبِى بِدَمْعِکِ حَسْرَةً مَا دَامَ مِنِّى الرُّوحُ فِى جُثْمَانِى
فَإذَا قُتِلْتُ فَأنْتِ أوْلَى بِالَّذِى تَبْکِیَنهُ یَا خَیْرَةَ النِّسْوَانِ

ای سکینه! بدان که پس از من، گریه تو طولانی خواهد بود.
تا زمانی که جان در بدن دارم مرا با اشک حسرت بار خود مسوزان.
ای بهترین زنان! آنگاه که من کشته شدم، تو برای گریه سزاوارتری.

همچنین نقل شده که در روز یازدهم محرم به هنگام وداع اهل بیت (ع) با شهدا سکینه پس از سخنان عمه‌اش زینب (س) پیش رفت و جنازه پدر را در آغوش گرفت اما لشکریان عمر بن سعد او را به زور از بدن پدرش جدا کردند.

کاری کن نیزه‌داران سرهای شهدای کربلا را از اطراف اسیران دور کنند

پس از واقعه عاشورا، سکینه همراه دیگر اسیران کربلا به کوفه و شام برده شدند. از سهل بن سعد ساعدی صحابه پیامبر اسلام (ص) روایت شده که روز ورود اسرا به شام در دروازه ساعات دختری را دیدم که بر شتری بی‌محمل سوار بود؛ او خود را سکینه دختر امام حسین (ع) معرفی کرد و از من خواست برای حفظ حرمت خاندان رسول خدا (ص) کاری کنم که نیزه‌داران سرهای شهدای کربلا را از اطراف اسیران دور کنند. سهل می‌گوید من با پرداخت مقداری دینار توانستم خواسته او را برآورده کنم. در برخی از منابع تاریخی نیز خوابی از سکینه در دمشق نقل شده که در آن پیامبر اسلام (ص) همراه برخی از پیامبران و فاطمه زهراء (س) با همراهی عده‌ای از زنان بهشتی در حالی که پیراهن خونی امام حسین (ع) در دست مادرش بود به سمت کربلا می‌روند.

دختری که امام حسین می‌فرمود: بنده‌ای غرق در ذات الهی است

سکینه دختر امام حسین(ع) را از باهوش‌ترین، زیباترین، خوش اخلاق‌ترین، باتقواترین و بزرگ زنان زمانه خویش دانسته‌اند. امام حسین (ع) سکینه را بنده‌ای غرق در ذات الهی معرفی کرده که نشان دهنده فضل و کمال اوست.

در کتاب‌های رجالی از سکینه به عنوان یکی از راویان حدیث یاد شده که کوفیان از او روایت کرده‌اند. سکینه همراه خواهر خود فاطمه از راویان حدیث پدر خود امام حسین (ع) به شمار می‌آیند و راویانی همچون عبیدالله بن ابی‌ارفع، فائد مدنی، سکینه دختر اسماعیل بن ابی‌خالد و سکینه دختر قاضی ابی‌ذر از او روایت نقل کرده‌اند.

 

زمینه، کی میدونه چقدر بلا کشیدم، حسین طاهری

دختری که عاشورا را با شعر نقل کرد

همچنین از تسلط بر ادبیات و شعر عرب و بلاغت و فصاحت سکینه سخن به میان آمده است. گزارش‌های او از واقعه کربلا در قالب شعر، اشعار و قصاید او در رثای پدرش امام حسین (ع) معروف است.

شعر زیر از جمله این اشعار است:

لا تعذلیه فهم قاطع طرقه فعینه بدموع ذرف غدقه
ان الحسین غداة الطف یرشقه ریب المنون فما ان یخطئ الحدقه
بکف شر عبادالله کلهم نسل البغایا و جیش المرق الفسقه
یا امة السوء هاتوا ما احتجاجکم غدا و جلکم بالسیف قد صفقه

ترجمه: «او را سرزنش مکن؛ چرا که آنها راه را بر او بستند. و او از چشمانش اشک فراوان می‌بارد. در روز طف (عاشورا) تیری به سوی امام حسین (ع) پرتاب شد که خطا نمی‌رود و از حدقه چشم او دور نمی‌شود. این کار به دست کسانی انجام شد که بدترین مردم و از نسل ظالمان و از سپاهیان فاسق بودند.‌ای بدترین امت! دلیل‌هایتان را در رستاخیز اقامه کنید. شما برهانی ندارید؛ زیرا همه شما او را با شمشیرتان زدید.»

بر اساس گزارشات تاریخی تسلط سکینه بر ادبیات عرب باعث شد برخی از شاعران مانند فرزدق، جریر، کثیر، نصیب و جمیل برای ارزیابی و سنجش اشعار خود، آنها را به سکینه ارائه می‌دادند تا مورد داوری قرار بگیرد.

محل دفن ایشان را مدینه، مصر و دمشق گفته‌اند.


حرم منسوب به ام کلثوم دختر امام علی (ع) و سکینه دختر امام حسین (ع) در قبرستان باب‌الصغیر، سوریه

برنامه عزاداری ۲ هیأت در سالروز شهادت حضرت سکینه (س)

به مناسبت این روز در تهران دو مجلس عزاداری برپا می‌شود که برنامه آن‌ها به شرح زیر است:

* هیأت مکتب‌الزهرا (س)
پیش‌منبرخوانی: مرتضی طاهری
سخنران: آیت‌الله نظری منفرد
مرثیه‌خوانی: محمدرضا طاهری و حسین طاهری
زمان: یکشنبه دهم مهرماه از اذان مغرب
نشانی: میدان شهدا، خیابان ۱۷ شهریور به سمت میدان امام حسین (ع)، حسینیه شهید محلاتی

* ماتمکده حضرت زینب (س)
سخنران: حجت‌الاسلام طحان آل یاسین
مرثیه‌خوانی: علی‌اکبر زادفرج
زمان: از یکشنبه ۱۰ مهرماه به مدت ۲ شب از نماز مغرب
نشانی: خیابان وحدت اسلامی، بعد از پل ابوسعید، خیابان فرهنگ، بن بست هفتم

پایان پیام/


منبع خبرگزاری فارس

دکمه بازگشت به بالا