توقف به‌دلیل نژادپرستی یا امتناع از بازی؟ بررسی مقررات نشان می‌دهد تعیین تکلیف دیدار برگزارنشده انزلی، به احراز علت آغاز نشدن مسابقه و تصمیمات مقامات رسمی آن بستگی دارد.
به گزارش ایلنا، دیدار ملوان و تراکتور پیش از آنکه با سوت داور آغاز شود، به پرونده‌ای انضباطی تبدیل شد؛ پرونده‌ای که در آن اعتراض به شعارهای توهین‌آمیز و ادعای وقوع رفتارهای نژادپرستانه، با مسئله خروج یک تیم از زمین تلاقی کرده است. برای تعیین نتیجه این مسابقه، باید روشن شود تراکتور در اجرای تصمیم داور به رختکن رفته یا با تصمیم خود از انجام بازی امتناع کرده است.
محمدرضا کشوری‌فرد، دبیر سازمان لیگ، در توضیح رسمی این اتفاق تأیید کرده که با وجود حضور دو تیم در میدان، به‌دنبال فحاشی و استفاده عده‌ای از تماشاگران از الفاظ ناشایست، سوت آغاز زده نشده است. سازمان لیگ نیز تصمیم‌گیری را به کمیته انضباطی و دریافت گزارش داور و مسئول برگزاری موکول کرده است. در این توضیح، از صدور دستور خروج توسط داور یا امتناع تراکتور از اجرای دستور بازگشت، جزئیاتی ارائه نشده است.
همین بخشِ روشن‌نشده، برای بررسی پرونده تعیین‌کننده است. حضور داور و بازیکنان در زمین پیش از خروج تراکتور، به‌تنهایی مشخص نمی‌کند که پس از اعتراض چه تصمیمی گرفته شده است. رفتن داور به رختکن بعد از بازیکنان نیز لزوماً به معنای تأیید خروج آنها نیست؛ محتوای گفت‌وگوها، دستورهای صادرشده و واکنش مسئولان تیم باید بررسی شود.
در متن مقررات انضباطی ایران مصوب ۱۳۹۷، ماده ۶۲ برای تیمی که مسئول برگزار نشدن یا نیمه‌تمام ماندن مسابقه شناخته شود، به‌استثنای قوه قاهره، باخت سه بر صفر، جریمه و جبران خسارت پیش‌بینی کرده است. بنابراین آغاز نشدن بازی، مانع صدور حکم باخت انضباطی نیست؛ مسئله، احراز مسئولیت در برگزار نشدن آن است.
در کنار این ماده، ماده ۶۷ به رفتارهای نژادپرستانه و تبعیض‌آمیز، از جمله تحقیر مبتنی بر زبان و قومیت می‌پردازد. مواد ۸۵ و ۸۶ نیز مسئولیت باشگاه‌ها در قبال رفتار تماشاگران خود و تکالیف مربوط به نظم و امنیت را مشخص می‌کنند. بر این اساس، رسیدگی به شعارهای سکوها و بررسی علت انجام نشدن مسابقه، دو موضوع مرتبط اما متمایزند. محکومیت احتمالی یک باشگاه بابت رفتار هواداران، به‌تنهایی پاسخ تمام پرسش‌های مربوط به نتیجه مسابقه نیست.
در مقررات فیفا نیز تفاوت میان توقف رسمی و خروج یک‌جانبه وجود دارد. ماده ۱۵ نسخه مه ۲۰۲۶ مقررات انضباطی، روند سه‌مرحله‌ای مقابله با آزار نژادپرستانه را بر عهده داور گذاشته است. بند ۹ همین ماده مقرر می‌کند اگر داور مسابقه را به‌دلیل رفتار تبعیض‌آمیز یا آزار نژادپرستانه خاتمه دهد، جز در شرایط استثنایی، حکم باخت انضباطی صادر شود.
در مقابل، ماده ۱۶ بند ۲، برای ناتمام ماندن مسابقه به‌دلیل خروج تیم در اعتراض به تصمیم داور، باخت انضباطی را پیش‌بینی و تکرار مسابقه را منتفی کرده است. تطبیق این بند با اتفاق انزلی نیازمند دقت است؛ زیرا مسابقه آغاز نشده و باید مشخص شود آیا تصمیمی برای انجام بازی ابلاغ و از سوی تراکتور رد شده است یا خیر. ماده ۷۵ نیز مقررات ماده ۱۵ را، با استثنای مشخص بند ۷(الف)، برای مسابقات داخلی الزامی می‌داند.
یک برداشت رایج دیگر نیز نیاز به اصلاح دارد: داور برای فراهم کردن امکان صدور حکم سه بر صفر، موظف نیست در غیاب یک تیم سوت آغاز بزند. قانون ۳ IFAB اجازه شروع مسابقه با کمتر از هفت بازیکن در هر تیم را نمی‌دهد. ثبت امتناع احتمالی و گزارش علت برگزار نشدن، با شروع رسمی مسابقه تفاوت دارد.
درباره فرصت دادن به میزبان نیز رویه ضدتبعیض، هشدار عمومی، تعلیق و فرصت برای کنترل شرایط را پیش‌بینی می‌کند. اما نمی‌توان بدون ارائه دستورالعمل معتبر داخلی، از مهلت قطعی ده یا پانزده‌دقیقه‌ای برای تخلیه کامل ورزشگاه سخن گفت. حتی در توضیح رسمی یوفا، پنج تا ده دقیقه صرفاً مثالی برای «زمان معقول» تعلیق است، نه قاعده‌ای که بتوان آن را مستقیماً به لیگ ایران تعمیم داد.
ادعای طرفین درباره اینکه توهین از سوی کدام گروه آغاز شده، باید با فیلم، صدا و گزارش‌های رسمی بررسی شود. تقدم یک شعار، ماهیت شعارهای بعدی را تغییر نمی‌دهد و برای تعیین مسئولیت، محتوای دقیق و انتساب هر رفتار اهمیت دارد.
اکنون پرسش اصلی از مقامات مسابقه روشن است: پس از خروج تراکتور، آیا شرایط برگزاری مناسب تشخیص داده و دستور بازگشت ابلاغ شد؟ برای توقف شعارها چه اقدامی انجام گرفت و واکنش تیم میهمان چه بود؟ رأی این پرونده باید توضیح دهد کدام رفتار، با چه مستندی، علت برگزار نشدن مسابقه شناخته شده است.
انتهای پیام/
