دبیر سابق شورای عالی انقلاب فرهنگی گفت: رهبر شهید را می‌توان معمار سلطه‌زدایی از ایران، منطقه و جهان دانست.
به گزارش خبرنگار مهر، حجت الاسلام سید سعید رضا عاملی دبیر سابق شورای عالی انقلاب فرهنگی، در نشست تبیین استقلال ملی در سیطره حکمرانی امام مجاهد شهید، در سخنرانی خود با عنوان « استقلال ملی به مثابه آزادی ملت و خودفرمانی سیاسی»، اظهار کرد: در بررسی شخصیت رهبر شهید، هدف ما ارائه یک شخصیت‌نگاری راهبردی و برجسته‌سازی کلیدهای اصلی اندیشه ایشان درباره استقلال و آزادی ملی است. برای این منظور، باید سیره نظری و عملی ایشان را هم در سطح کلان و هم در موضوعات جزئی بررسی کرد.
وی افزود: اندیشه‌های رهبر شهید را می‌توان در پنج قلمرو اصلی بررسی کرد؛ نخست، استقلال، عزت ملی و مقاومت؛ دوم، پیشرفت علمی و اقتصادی و اقتدار ملی ایران؛ سوم، هویت اسلامی و انقلابی و تمدن نوین اسلامی که در بیانیه گام دوم انقلاب نیز به‌صورت برجسته مورد تأکید قرار گرفته است؛ چهارم، عدالت اجتماعی، معنویت و تقویت تدین؛ و پنجم، مردم‌سالاری دینی و مشارکت مردم.
دبیر سابق شورای عالی انقلاب فرهنگی گفت: مفهوم استقلال ملی در منظومه فکری رهبر شهید با برداشت رایج از این مفهوم در برخی دولت‌های اروپایی و کشورهای جنوب شرق آسیا متفاوت است. ایشان استقلال را به معنای سلطه‌زدایی از ایران و آزادی را در چارچوب رهایی از سلطه غرب تعریف می‌کردند. در نگاه ایشان، آزادی در درجه نخست به رهایی انسان از اسارت نفس و حرکت به سوی خداوند و برخورداری از نگاه الهی مربوط می‌شود و در بُعد بیرونی نیز به معنای دور کردن نظام سلطه از ایران است.
وی ادامه داد: رهبر شهید را می‌توان معمار سلطه‌زدایی از ایران، منطقه و جهان دانست. ایشان در سوم شهریور سال ۹۵ تصریح کردند که استقلال، عزت و اقتدار ملی، خط قرمز جمهوری اسلامی ایران است و هیچ‌کس نمی‌تواند از آن عبور کند؛ حتی اگر پایبندی به این اصول مشکلات عظیمی به همراه داشته باشد. انقلاب اسلامی نیز با هدف تأمین استقلال ایران شکل گرفت.
حجت‌الاسلام عاملی بیان کرد: حدود ۸۵ درصد خاک جهان در طول تاریخ به استعمار قدرت‌های اروپایی درآمده است. با وجود ادعاهای تمدنی کشورهای اروپایی، تاریخ این قاره مملو از جنگ و کشتار بوده و در دو قرن اخیر، ۳۷۰ میلیون انسان در جنگ‌ها کشته شده‌اند. همچنین، ایجاد یک تریلیون و چهارصد میلیارد دلار ظرفیت نظامی از سوی آمریکا و استقرار پایگاه‌های نظامی این کشور در منطقه، این پرسش را مطرح می‌کند که هدف از چنین آرایشی چیست. رهبر شهید نیز با اشاره به این تحولات تأکید کرده بودند که جنگ آینده ممکن است دیگر صرفاً میان دو کشور نباشد، بلکه به جنگی منطقه‌ای تبدیل شود.
حجت‌الاسلام عاملی ویژگی‌های برجسته تفکر رهبری شهید، اظهار کرد: یکی از ویژگی‌های برجسته تفکر امام شهید در حوزه استقلال ملی، ثبات کلام و اندیشه ایشان بود؛ به‌گونه‌ای که در اندیشه‌های ایشان تناقض و انحرافی وجود نداشت و همواره بر اصولی عمیق و پایدار تأکید می‌کردند. اندیشه‌های ایشان تکامل می‌یافت، اما از اصول اولیه فاصله نمی‌گرفت. مبنای سخنان و اندیشه‌های ایشان نیز قرآن کریم و سیره پیامبر و ائمه اطهار(ع) بود.
وی افزود: استقلال علمی کشور از موضوعات مهم مورد تأکید ایشان بود. معتقد بودند نباید به علم وارداتی و ترجمه‌ای اکتفا کنیم؛ بلکه ضمن استفاده از دستاوردهای دیگران، باید در تولید علم اصالت و ریشه داشته باشیم تا بتوانیم مشکلات کشور را حل کنیم. ایشان همچنین بر ایستادگی در برابر دولت‌های ظالم، از جمله آمریکا، تأکید داشتند و معتقد بودند کرنش در برابر چنین قدرت‌هایی موجب افزایش فشار و ظلم می‌شود.
دبیر سابق شورای عالی انقلاب فرهنگی گفت: سیره عملی ایشان، ۶۰ سال مبارزه در برابر نظام ظالمانه و سرانجام شهادت بود. مبنای اندیشه ایشان قانون اساسی و صیانت از مردم بود. در شرایط کنونی نیز با جنگی ترکیبی مواجه هستیم که در بُعد نظامی آشکار و در ابعاد ادراکی، شناختی، اقتصادی و سیاسی دارای لایه‌های پنهان متعددی است.
وی ادامه داد: رهبر شهید در حوزه‌هایی که مسئولیت راهبری و هدایت آن را بر عهده داشتند، از جمله مسائل نظامی و علمی، مسئولیت‌پذیر بودند و مسیر را برای جامعه و کارگزاران مشخص می‌کردند. از نگاه ایشان، پیشرفت علمی مهم‌ترین رکن پیشرفت ایران و ابزاری برای تأمین استقلال کشور بود. بر همین اساس، تأکید داشتند ایران باید در حوزه هوش مصنوعی جزو ۱۰ کشور برتر جهان باشد؛ با این حال، رتبه کشور در زمینه عملکرد و استفاده از هوش مصنوعی ۸۸ عنوان شده است.
حجت‌الاسلام عاملی بیان کرد: آزادی در منظومه فکری ایشان به معنای رهایی از بندگی غیرخدا و حرکت در مسیر بندگی خداوند بود. آزادی با مسئولیت همراه است و نمی‌توان آن را به معنای بی‌قیدی، زیر پا گذاشتن حقوق دیگران، بی‌تعهدی به قوانین و نادیده گرفتن مسئولیت اجتماعی دانست. ازاین‌رو، آزادی باید در چارچوب احکام الهی، حقوق دیگران و اخلاق عمومی تحقق یابد؛ زیرا آزادی بدون تقوا می‌تواند به زیان انسان تمام شود.
وی افزود: تأکید ایشان بر آزادی ملی را می‌توان در سه قلمرو بررسی کرد. نخست، آزادی ملی به معنای به‌رسمیت شناختن حقوق ملت، شهروندان و اعضای جامعه است؛ دوم، استقلال اراده و استقلال عمل که باید امکان تشخیص و پیگیری منافع حقیقی و ملی را فراهم کند. ایشان در سال ۱۳۹۳ در سخنرانی با مسئولان کشور بر ضرورت تشخیص منافع ملی و دنبال کردن آن‌ها با استقلال اراده و عمل تأکید کردند.
دبیر سابق شورای عالی انقلاب فرهنگی گفت: سومین قلمرو، تعریف استقلال به‌عنوان مفهومی متفاوت از انزواست. استقلال به معنای قطع روابط بین‌المللی و ارتباطات بین‌فرهنگی با جهان نیست؛ بلکه باید برای تحکیم روابط بین‌المللی و تعامل با پویش‌های جهانی تلاش کرد. بر اساس اظهارات مطرح‌شده، ۷۰ درصد جامعه آمریکا و بیش از ۶۵ درصد مردم اروپا مخالف جنگ هستند و از پویش‌های اجتماعی ضدجنگ و طرفدار صلح حمایت می‌کنند؛ بنابراین، ایران باید با چنین جریان‌هایی ارتباط داشته باشد.
وی ادامه داد: استقلال‌گرایی به‌هیچ‌وجه به معنای انزواگرایی نیست. رهبر شهید تأکید می‌کردند که استقلال نباید به معنای محصور کردن سیاست و اقتصاد کشور در مرزهای خود باشد؛ بلکه باید با رعایت ملاحظات موردنظر ایشان، زمینه آزادسازی و پویایی اقتصاد و سیاست کشور را فراهم کرد.
