«جشنواره مقاومت» نتوانست به یک «جشنواره فراگیر» تبدیل شود/ امروز از میان فیلم‌هایی که ساخته می‌شوند به‌ندرت می‌توان «آثار تأثیرگذار» پیدا کرد
سینماپرس: «محمد تن» با انتقاد از عملکرد مدیریتی جشنواره فیلم مقاومت گفت: این مسئله بسیار مهم است که بین جشنواره مقاومت و مجموعه نهادهای مختلفی که در حوزه سینما و تولید فیلم فعالیت می‌کنند، فاصله افتاده است. صف‌ها از یکدیگر جدا شده‌اند. وقتی برای تولید فیلم‌های مقاومت فقط یکی دو نهاد وارد میدان می‌شوند، بقیه کجا هستند!
«محمد تن» فعال سینمایی در گفت و گو با خبرنگار سینماپرس با انتقاد از عملکرد نهادهای سینمایی در جریان جنگ تحمیلی دوازده روزه و رمضان، اظهار داشت: نهادهای سینمایی در یک سال اخیر، صف خود را تقریباً از صف نهادهایی که در گذشته در حوزه دفاع مقدس فعالیت می‌کردند، جدا کرده‌اند. شما ببینید به‌جز تلویزیون، مجموعه‌ای از فیلم‌ها با حضور تعدادی از کارگردانان ساخته شد و دیگر اقدام خاصی صورت نگرفت. آن پروژه نیز در اصل با ابتکار تلویزیون و سازمان صداوسیما شکل گرفت. اگر صداوسیما آن اقدام را انجام نمی‌داد، فکر می‌کنید این نهادها خودشان برای انجام چنین کاری پیش‌قدم می‌شدند! دلیل این وضعیت آن است که صف خود را از صف انقلاب جدا کرده‌اند.
او ادامه داد: برای مثال، نگاهی به سال‌های دهه ۷۰ بیندازید و ببینید در آن دوران سالانه چه تعداد فیلم سینمایی ساخته می‌شد و این آثار تا چه اندازه تأثیرگذار بودند؛ هم در گیشه سینما و هم از نظر محتوایی. اما امروز از میان فیلم‌هایی که ساخته می‌شوند، به‌ندرت می‌توان آثار تأثیرگذاری پیدا کرد؛ مگر اینکه نهادی سرمایه‌گذاری کند و به سراغ تولید فیلم‌های پرهزینه برود. با این حال، حتی این آثار نیز به اندازه‌ای که انتظار می‌رود، مورد استقبال قرار نمی‌گیرند.
تن با انتقاد از آثار دفاع مقدسی که توسط کارگردانان جوان ساخته می شود بیان کرد: امروز حتی در فیلم‌های جنگی نیز وقتی به ظاهر رزمندگان نگاه می‌کنید، می‌بینید که موهایشان بسیار مرتب است و خط اتوی پیراهنشان همچنان سر جای خود قرار دارد. دلیلش این است که بسیاری از کسانی که امروز این فیلم‌ها را می‌سازند، جنگ را ندیده‌اند و صرفاً آن را در قاب تصویر تجربه کرده‌اند؛ بنابراین، تعریف و تصور خاص خودشان را از جنگ دارند.
این فعال سینمایی با انتقاد از عملکرد سازمان تبلیغات و حوزه هنری تصریح نمود: زمانی که انقلاب شد و سازمان تبلیغات اسلامی شکل گرفت، تصور ما این بود که مجموعه وزارت ارشاد کنار گذاشته می‌شود؛ به این معنا که نهادهای انقلابی جایگاه اصلی را پیدا می‌کنند. اما امروز چه وضعیتی را شاهد هستیم! برای مثال، وضعیت حوزه هنری اکنون چگونه است!
وی افزود: حوزه هنری در گذشته آن‌قدر فیلم برای حضور در جشنواره داشت که نمی‌دانست کدام‌یک را انتخاب کند؛ اما امروز کجاست! بنیاد جانبازان کجاست و اکنون چه تعداد فیلم تولید می‌کند! اگر آن زمان تولید فیلم را وظیفه خود می‌دانستند، امروز هم در قبال جامعه وظیفه دارند. آن زمان چرا این کار را انجام می‌دادند! چون آن را وظیفه خود می‌دانستند. آیا امروز دیگر چنین وظیفه‌ای ندارند؟ حوزه هنری اصلاً برای چه هدفی تأسیس شد! سازمان تبلیغات اسلامی اساساً با چه هدفی شکل گرفت! مجموعه‌هایی مانند کشاورزی فیلم تولید می‌کردند و بنیاد جانبازان نیز فیلم سینمایی می‌ساخت.
تن با انتقاد از رویکرد ادوار اخیر جشنواره فیلم مقاومت اظهار داشت: جشنواره مقاومت را به شکلی پیش برده‌اند که فقط عده خاصی در کنار آن حضور دارند. این جشنواره باید به‌گونه‌ای عمل می‌کرد که مانند جشنواره فجر، همه را درگیر کند و همه به دنبال تماشای فیلم‌های آن باشند. حتی برای افرادی مانند من نیز شرایط مناسبی فراهم نشد تا بتوانیم تمام فیلم‌ها را به‌طور کامل ببینیم. این موضوع بسیار مهم است؛ باید همه درگیر جشنواره می‌شدیم و امکان حضور و تماشای فیلم‌ها برای همه فراهم می‌شد، اما چنین شرایطی را ایجاد نکردند.
او ادامه داد: این مسئله بسیار مهم است که بین جشنواره مقاومت و مجموعه نهادهای مختلفی که در حوزه سینما و تولید فیلم فعالیت می‌کنند، فاصله افتاده است. ببینید، صف‌ها از یکدیگر جدا شده‌اند. وقتی برای تولید فیلم‌های مقاومت فقط یکی دو نهاد وارد میدان می‌شوند، بقیه کجا هستند!
این سینماگر پیشکسوت با بیان این مطلب که بنیاد روایت فتح حتی در اندازه و قامت برگزاری یک جشنواره هم نیست؛ تصریح نمود: من با این مجموعه همکاری داشته‌ام و با آن‌ها آشنایی دارم؛ این مجموعه توانایی لازم را ندارد. ببینید، وزارت ارشاد در دهه فجر جشنواره فیلم فجر را برگزار می‌کند. حالا جایگاه و اندازه وزارت ارشاد را با بنیاد روایت فتح مقایسه کنید. اگر بخواهیم از ۱۰۰ به این مجموعه‌ها نمره بدهیم، می‌توانیم برای وزارت ارشاد نمره ۱۰۰ در نظر بگیریم؛ اما بنیاد روایت فتح حتی نمره ۹۰ هم نمی‌گیرد و اندازه و توان آن در این حد نیست. اگر خیلی تلاش کند، شاید بتواند به نمره ۱۰ برسد.
وی افزود: جشنواره مقاومت نتوانست به یک جشنواره فراگیر تبدیل شود. این جشنواره باید همگانی باشد و اگر چنین ویژگی‌ای نداشته باشد، نمی‌تواند به نتیجه مطلوب برسد. نمی‌شود صرفاً در گوشه‌ای فعالیت کرد و انتظار اثرگذاری گسترده داشت. جشنواره مقاومت در میان این‌همه جشنواره‌ای که برگزار می‌شود، چه نتیجه‌ای به دست آورده است! اگر بخش مهمی از جشنواره فیلم فجر به فیلم‌های مقاومت اختصاص پیدا می‌کرد، قطعاً اثرگذاری بیشتری داشت.
این فعال سینمایی بیان کرد: فیلم خوب، فیلمی است که دیده شود. آمار بگیرید و بررسی کنید فیلم‌هایی که امروز در جشنواره مقاومت اکران می‌شوند، چه تعداد تماشاگر دارند. مقایسه کنید با زمانی که نهادهای مختلف در تولید فیلم‌های مقاومت مشارکت داشتند و همه در این زمینه نقش‌آفرین بودند؛ در آن دوران تعداد تماشاگران چقدر بود! در واقع، حتی میان نهادها و بنیادهای فعال در حوزه سینمای مقاومت نیز شکاف ایجاد شده است.
وی یادآور شد: سال‌های سال است که فیلم «افق» و آثار دیگری از آن دوران نمایش داده می‌شوند و همچنان مخاطب دارند؛ اما امروز شاهد فیلم‌هایی هستیم که حتی امکان اکران پیدا نکرده‌اند. خود بنیاد روایت فتح چند فیلم دارد که هنوز اکران نشده‌اند. متأسفانه هزینه‌های زیادی هم برای تولید این آثار صرف شده است. البته کسانی که این فیلم‌ها را ساخته‌اند، افراد کوچکی نبوده‌اند؛ افراد بزرگی بوده‌اند که این آثار را تولید کرده‌اند. اما باید پرسید چرا چنین اتفاقی افتاده است!
«محمد تن» در پایان این گفت و گو سینمایی باتاکید بر ارزیابی ادوار گذشته این رویداد برای اصلاح روند رو به افول جشنواره، خاطرنشان ساخت: به نظر من، مسئله مهم این است که گذشته را ارزیابی کنیم و بر اساس نتایج این ارزیابی، برای آینده تصمیم بگیریم. وقتی فیلمی می‌سازیم و برای آن هزینه می‌کنیم، اما امکان اکران پیدا نمی‌کند، باید دلایل این اتفاق را بررسی کنیم. آیا این دلایل را شناسایی کرده‌ایم تا در تولید فیلم بعدی، با همان مشکلات مواجه نشویم!
