سلامت

ارتباط مصرف حشیش با روان‌پریشی زودهنگام

تحلیلی از ۱۴۹ مطالعه با مشارکت بیش از ۷۱ هزار نفر نشان می‌دهد مصرف‌کنندگان حشیش که به روان‌پریشی مبتلا می‌شوند، در مقایسه با افرادی که این ماده را مصرف نمی‌کنند، به‌طور میانگین دو سال و نیم زودتر، اولین دوره بیماری را تجربه می‌کنند. این فاصله با افزایش سن بیشتر می‌شود و در ۳۰ سالگی یا بعد از آن به بیش از شش سال می‌رسد. پژوهشگران تأکید می‌کنند این یافته‌ها ارتباط را نشان می‌دهد، اما علیت را ثابت نمی‌کند.

به گزارش سلامت نیوز ، وبگاه سای‌تِک‌دِیلی در گزارشی آورده است:

بیشتر گفت‌وگوها درباره حشیش و سلامت روان به نوجوانان می‌پردازد، اما پژوهشی تازه نشان می‌دهد این بحث باید به بزرگسالی هم کشیده شود. یک تحلیل بزرگ نشان داد افرادی که حشیش مصرف می‌کنند و به روان‌پریشی مبتلا می‌شوند، به‌طور میانگین دو سال و نیم زودتر از کسانی که حشیش مصرف نمی‌کنند، اولین دوره بیماری را تجربه می‌کنند. این یافته‌ها یک ارتباط پیوسته را نشان می‌دهند، اما ثابت نمی‌کنند که حشیش عامل این تفاوت بوده است.

در مطالعاتی که روان‌پریشی معمولاً در ۳۰ سالگی یا بعد از آن بروز می‌کرد، مصرف‌کنندگان حشیش بیش از شش سال زودتر آن را تجربه کردند. پژوهشگران دانشگاه نیوساوث ولز سیدنی ۱۴۹ مطالعه با مشارکت بیش از ۷۱ هزار نفر را بررسی کردند که بیشترشان از سال ۲۰۱۱ میلادی در اروپا، آمریکای شمالی و استرالیا انجام شده بودند. این تحلیل که در مجله روان‌پزشکی زیستی/ Biological Psychiatry منتشر شده، بیشتر بر افراد مبتلا به اسکیزوفرنی متمرکز بود.

روان‌پریشی می‌تواند شامل توهم، هذیان، تفکر آشفته و تغییرات رفتاری باشد. این وضعیت با اسکیزوفرنی و سایر بیماری‌های روانی مرتبط است و معمولاً در اواخر نوجوانی یا اوایل بزرگسالی بروز می‌کند. بر اساس گزارش سازمان روان‌پریشی استرالیا (Psychosis Australia)، تا ۳ درصد بزرگسالان در طول زندگی خود اختلالی با روان‌پریشی تشخیص‌داده‌شده را تجربه می‌کنند.

خطر حشیش با بزرگسالی تمام نمی‌شود

هرچه سن شروع روان‌پریشی بالاتر بود، فاصله بین مصرف‌کنندگان حشیش با افرادی که این ماده را مصرف نمی‌کردند افزایش می‌یافت؛ در گروهی که بیماری از ۳۰ سالگی به بعد شروع می‌شد، این فاصله به بیش از شش سال می‌رسید. وقتی میانگین سن شروع بین ۲۰ تا ۲۴ سال بود، مصرف‌کنندگان حشیش اولین دوره خود را حدود ۱ سال و ۷ ماه زودتر تجربه می‌کردند. این تفاوت در مطالعاتی با میانگین شروع بین ۲۵ تا ۲۹ سال به حدود ۴ سال و ۵ ماه زودتر افزایش می‌یافت و وقتی میانگین شروع ۳۰ سال یا بیشتر بود، به ۶ سال و ۴ ماه زودتر می‌رسید.

متیو لارج (Matthew Large)، پژوهشگر ارشد، روان‌پزشک و استاد وابسته دانشکده پزشکی بالینی نیوساوث ولز سیدنی، گفت: یافته‌ها نشان می‌دهند اثرات مصرف حشیش ممکن است در طول زمان جمع شوند.

پروفسور لارج گفت: ما معمولاً بر خطرات مصرف حشیش در نوجوانی، زمانی که مغز هنوز در حال رشد است، تمرکز کرده‌ایم، اما خطر با ورود به دهه ۲۰ تا ۳۰ سالگی ناپدید نمی‌شود. آنچه می‌بینیم نشان‌دهنده یک اثر جمع‌شونده است که در آن آسیب در طول زمان انباشته می‌شود، کمی مانند الکل یا نیکوتین.

نکته جالب اینکه پژوهشگران هیچ تفاوت آماری معناداری در سن شروع روان‌پریشی بین نوجوانانی که حشیش مصرف می‌کردند و کسانی که مصرف نمی‌کردند نیافتند. به گفته لارج، ممکن است یک کف زیستی وجود داشته باشد؛ یعنی شروع بیماری فقط تا حدی می‌تواند جلوتر بیفتد و در گروه‌های جوان‌تر، رشد قوی، عوامل ژنتیکی یا سایر عوامل خطر روان‌پریشی ممکن است غالب باشند.

این تحلیل بر پژوهش‌های پیشین به سرپرستی لارج بنا شده است. یک فراتحلیل (تحلیلی که نتایج چندین مطالعه را با هم ترکیب می‌کند) کوچک‌تر در سال ۲۰۱۱ میلادی نشان داد روان‌پریشی در مصرف‌کنندگان حشیش حدود ۲ سال و ۹ ماه زودتر آغاز می‌شود، در حالی که تحلیلی در سال ۲۰۱۵ میلادی نشان داد روان‌پریشی معمولاً ۶ سال و ۴ ماه پس از شروع مصرف حشیش بروز می‌کند.

کارلی استیونز (Carly Stevens)، نویسنده اصلی از دانشکده علوم زیست‌پزشکی دانشگاه نیو ساوث ولز سیدنی، گفت مقایسه‌های سنی جدید این تصور را به چالش می‌کشد که به تأخیرانداختن مصرف حشیش تا بزرگسالی لزوماً از خطرات روانی احتمالی آن جلوگیری می‌کند. وی افزود: یافته‌های ما این فرض را زیر سؤال می‌برد که اگر تا اواسط دهه ۲۰ زندگی صبر کنید و بعد حشیش بکشید، مشکلی پیش نمی‌آید؛ اصلاً این‌طور نیست.

آیا حشیش واقعاً علت است؟

یک محدودیت مهم این است که پژوهش نمی‌تواند ثابت کند حشیش مستقیماً باعث روان‌پریشی می‌شود یا آن را زودتر ایجاد می‌کند. برای اثبات چنین چیزی باید آزمایش‌هایی انجام شود که افراد را عمداً در معرض آسیب بالقوه قرار دهد، کاری که به گفته لارج غیراخلاقی است. یافته‌ها همچنین مشخص نمی‌کنند احتمال ابتلای یک مصرف‌کننده حشیش به روان‌پریشی چقدر است.

لارج گفت: اما پیوستگی شواهد، به‌ویژه اثر قوی در بزرگسالان مسن‌تری که احتمالاً مدت بیشتری حشیش مصرف کرده‌اند، از این نظریه حمایت می‌کند که حشیش نقشی علّی در زمان‌بندی شروع روان‌پریشی دارد.

چرا چند سال زودتر مهم است؟

اینکه فرد در چه سنی برای اولین‌بار روان‌پریشی را تجربه می‌کند، می‌تواند بر تحصیل، شغل، روابط و سایر مراحل زندگی‌اش اثر بگذارد. استیونز اشاره کرد حتی تفاوت چند ساله می‌تواند فرصت‌های تحصیلی، شغلی، سفر و روابط را از بین ببرد؛ درمان هم می‌تواند عوارض جسمی داشته باشد.

لارج معتقد است کاهش یا قطع مصرف حشیش اگر بتواند به تأخیر انداختن روان‌پریشی کمک کند، مزایای معناداری خواهد داشت، هرچند در این پژوهش، آن احتمال به صورت مستقیم آزمایش نشده است. او گفت: اگر بتوانیم روان‌پریشی را حتی چند سال به تأخیر بیندازیم، افراد بیشتر احتمال دارد به نقطه‌عطف‌های حیاتی در آموزش و مهارت‌آموزی برسند و شبکه‌های حمایتی قوی بسازند.

به تأخیرانداختن شروع روان‌پریشی می‌تواند فشار بر نظام سلامت را نیز کاهش دهد؛ به گفته لارج، اختلالات روان‌پریشی تا ۳ درصد هزینه‌های سلامت در کشورهای توسعه‌یافته را تشکیل می‌دهند. پژوهشگران می‌گویند یافته‌هایشان از هشدارهای واضح‌تر سلامت عمومی درباره پیامدهای روانی مصرف حشیش حمایت می‌کند، حتی اگر پرسش‌ها درباره علیت حل‌نشده بماند.

پروفسور لارج گفت: ما نمی‌توانیم آزمایش مستقیم انجام دهیم، بنابراین باید با بهترین شواهد موجود کار کنیم. به نظر من، همین شواهد برای هشدار دادن به مردم درباره ارتباط حشیش و روان‌پریشی کافی است.

نگرانی‌های حشیش پزشکی و خوراکی‌ها

یکی از نگرانی‌های پژوهشگران، گسترش حشیش پزشکی است. لارج می‌گوید: تعداد فزاینده‌ای از افراد مبتلا به روان‌پریشی را درمان کرده که حشیش برای بیماری‌هایی با شواهد محدود از سودمندی برایشان تجویز شده بود. او نگران است که کاربرد پزشکی، مردم را به خطرات آن بی‌اعتنا کند: وقتی حشیش به‌عنوان دارو تجویز می‌شود، مردم گمان می‌کنند خطری ندارد؛ همین تصور باعث می‌شود خطرات واقعی آن را دست‌کم بگیرند.

محبوبیت خوراکی‌های حشیش هم پرسش‌های بیشتری ایجاد می‌کند، چون برخی محصولات غلظت بالاتری از تتراهیدروکانابینول (THC)، ترکیب اصلی مسئول اثرات روانی حشیش، دارند.

پژوهشگران فعلاً می‌خواهند بهتر بفهمند چه سازوکارهای زیستی، مصرف طولانی‌مدت حشیش را با زمان شروع روان‌پریشی مرتبط می‌کند. آن‌ها خواستار پژوهش بیشتر با مصرف‌کنندگان مسن‌تر حشیش هستند و تأکید می‌کنند مطالعات آینده باید معیارهای واضح‌تر و یکدست‌تری برای اندازه‌گیری میزان مصرف حشیش داشته باشند تا مشخص شود الگوها و مدت‌های مختلف مصرف چگونه با شروع روان‌پریشی ارتباط دارند.

آگهی
دکمه بازگشت به بالا