مخالفت پکن با مذاکرات سه‌جانبه کنترل تسلیحات هسته‌ای، یکی از موانع اصلی نشست احتمالی شی با ترامپ و پوتین است. چین نگران است ورود به چنین مذاکراتی، با وجود کوچک‌تر بودن زرادخانه هسته‌ای‌اش، موقعیت این کشور را در برابر دو قدرت هسته‌ای دیگر محدود کند.
به گزارش ایلنا، روزنامه وال‌استریت ژورنال گزارش داد اختلاف آمریکا و چین بر سر چگونگی برگزاری و دستورکار نشست احتمالی دونالد ترامپ، شی جین‌پینگ و ولادیمیر پوتین، برگزاری این دیدار سه‌جانبه در حاشیه نشست مجمع همکاری اقتصادی آسیا و اقیانوسیه (اپک) را با ابهام روبه‌رو کرده است. این نشست قرار است ۱۸ و ۱۹ نوامبر در جنوب چین برگزار شود.
این روزنامه به نقل از منابع آگاه تصریح کرد: پکن خواهان نشستی کاملا از پیش طراحی‌شده است؛ به‌طوری‌که هر سه رهبر متن سخنان خود را از قبل دریافت کنند و فرصت محدودی برای گفت‌وگوی مستقیم داشته باشند.
در مقابل، دولت ترامپ برگزاری نشستی با چارچوبی بازتر را ترجیح می‌دهد تا رهبران سه کشور بتوانند آزادانه‌تر با یکدیگر تبادل نظر کنند و دیدار به قرائت بیانیه‌های از پیش آماده‌شده محدود نماند.
به نوشته وال‌استریت ژورنال، همین اختلاف بر سر شیوه برگزاری و دستورکار نشست، با وجود تمایل اولیه هر سه کشور به برگزاری آن، تردیدهایی درباره تحقق این دیدار ایجاد کرده است.
اختلاف بر سر پرونده هسته‌ای
یکی از موضوعات موردنظر ترامپ برای این نشست، کنترل تسلیحات هسته‌ای است. او روز یکشنبه گفت انتظار دارد در دیدار احتمالی با شی جین‌پینگ و ولادیمیر پوتین، موضوعات مختلفی از جمله خلع سلاح هسته‌ای بررسی شود.
مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا نیز گفته است در صورت برگزاری این نشست، سه قدرت بزرگ هسته‌ای جهان می‌توانند در سطح رهبران درباره کنترل تسلیحات گفت‌وگو کنند.
با این حال، چین با ورود به چنین مذاکرات سه‌جانبه‌ای موافق نیست. وال‌استریت ژورنال به نقل از یک مقام چینی گزارش داد که پکن حاضر به مشارکت در این مذاکرات نخواهد شد.
به نوشته این روزنامه، زرادخانه هسته‌ای چین با وجود توسعه سریع، همچنان بسیار کوچک‌تر از زرادخانه‌های آمریکا و روسیه است. پکن نگران است که مشارکت در مذاکرات سه‌جانبه، جایگاه آن را به‌عنوان قدرتی هسته‌ای در سطحی پایین‌تر از این دو کشور تثبیت کند.
این اختلاف در شرایطی مطرح می‌شود که پیمان «استارت جدید»، آخرین توافق مهم کنترل تسلیحات هسته‌ای میان آمریکا و روسیه، فوریه گذشته بدون دستیابی به توافقی جایگزین به پایان رسید.
دولت ترامپ معتقد است هر توافق جدیدی برای کنترل تسلیحات هسته‌ای باید چین را نیز دربر بگیرد؛ زیرا زرادخانه هسته‌ای این کشور با سرعت بیشتری نسبت به زرادخانه‌های آمریکا و روسیه در حال گسترش است.
شرط پکن برای برگزاری نشست سه‌جانبه
وال‌استریت ژورنال به نقل از یک مقام چینی نوشت پکن برای میزبانی نشست سه‌جانبه آمادگی دارد، اما به شرط آنکه مقدمات آن از پیش نهایی شود و طرف‌ها درباره دستورکار و نتایج مورد انتظار به توافق برسند.
این مقام افزود چین آماده گفت‌وگو درباره جنگ اوکراین و دیگر مسائل مهم جهانی است، اما اگر جزئیات نشست از قبل مشخص نشود، دیدارهای دوجانبه جداگانه را ترجیح می‌دهد.
در مقابل، یک مقام ارشد دولت آمریکا مدعی شد شی جین‌پینگ تمایلی به گفت‌وگویی آزاد و بدون دستورکار از پیش تعیین‌شده با همتایان آمریکایی و روسی خود ندارد. به گفته او، اصرار پکن بر محدود کردن گفت‌وگوها به چارچوبی از پیش توافق‌شده، درباره آمادگی چین برای تعامل مستقیم با دو قدرت دیگر تردید ایجاد کرده است.
محاسبات پوتین درباره جنگ اوکراین
به نوشته وال‌استریت ژورنال، پیشنهاد پوتین برای برگزاری نشست سه‌جانبه می‌تواند تلاشی برای بهره‌برداری از بهبود روابط او با ترامپ و استفاده از همراهی چین برای پایان دادن به جنگ اوکراین بر اساس شروط مطلوب‌تر برای مسکو باشد؛ آن هم بدون حضور ولودیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین.
در همین حال، منابع نزدیک به تصمیم‌گیران چینی می‌گویند شی جین‌پینگ می‌خواهد از اهمیت نمادین و تبلیغاتی برگزاری نشستی تاریخی میان رهبران سه قدرت بزرگ بهره ببرد، اما در عین حال حاضر نیست خطر ورود به گفت‌وگویی پیش‌بینی‌ناپذیر را بپذیرد.
نشست‌های از پیش طراحی‌شده؛ الگوی همیشگی پکن
وال‌استریت ژورنال با اشاره به شیوه معمول دیپلماسی چین نوشت دیدارهای شی جین‌پینگ با رهبران خارجی اغلب با دقت زیادی برنامه‌ریزی می‌شود؛ محورهای گفت‌وگو از قبل مشخص است و فضای چندانی برای اظهارنظرهای خارج از چارچوب وجود ندارد.
این تحولات در حالی است که رئیس‌جمهور چین خود را برای تغییرات گسترده در ساختار رهبری این کشور در آستانه بیست‌ویکمین کنگره حزب کمونیست، که قرار است اواخر سال ۲۰۲۷ برگزار شود، آماده می‌کند. تعیین مقام‌های ارشد و تصمیم‌گیری درباره ترتیبات جانشینی از محورهای مهم این کنگره خواهد بود.
کورت کمپبل، معاون پیشین وزیر خارجه آمریکا و رئیس کنونی گروه «آسیا گروپ»، معتقد است برگزاری این نشست برای شی جین‌پینگ با مخاطرات زیادی همراه است. به گفته او، پکن ترجیح می‌دهد روابط خود با واشنگتن و مسکو را جداگانه مدیریت کند تا بتواند از هر یک از این دو طرف امتیازهای مستقلی بگیرد.
انتهای پیام/
