کیهان
-
دانش و فناوری
بازسازی صدای وارونگی مغناطیسی زمین؛ شبیه موسیقی فیلم ترسناک فضایی است
خورشید همواره ذرات باردار و میدانهای مغناطیسی خود را به صورت بادهای خورشیدی و نیز ابرهای عظیم پلاسما و تابش پرتاب میکند که هنگام برخورد با مگنتوسفر زمین میتوانند طوفانهای ژئومغناطیسی ایجاد کنند. میدان مغناطیسی زمین مانند یک سپر محافظتی در برابر این ذرات خورشیدی و تابشهای فضایی عمل میکند. این میدان که به وسیله جریان فلزات مایع در هسته زمین ایجاد میشود، پایدار و ثابت نیست و در بازههای چند صدهزار ساله دچار جابهجایی بزرگ میشود؛ به طوری که…
-
دانش و فناوری
سرنخ تازهای از منشأ طلا در کیهان؛ درخششهای مغناطیسیِ ستارگان مرده
تیمی از پژوهشگران مؤسسهٔ فلتآیرون نیویورک محاسبه کردهاند که «درخششهای غولآسا» در مگنتارها ــ گونهای بسیار مغناطیسی از ستارگان نوترونی ــ میتوانند همان کورهٔ کیهانیِ گمشدهای باشند که طلا، پلاتین و اورانیوم را میسازد. تنها یک انفجار از این نوع میتواند بهاندازهٔ یک سیاره طلا و دیگر عناصر سنگین تولید کند. به گزارش ایتنا و به نقل از اسپیس، انیرود پاتل (دانشجوی دکتری دانشگاه کلمبیا و نویسندهٔ اصلی این پژوهش) اظهار میدارد: «شگفتانگیز است که برخی از فلزات گرانبهایی…
-
دانش و فناوری
کهکشان همسایه ما در حال از هم گسیختن است
این پژوهش جدید نشان میدهد که ابر ماژلانی کوچک یا اسامسی (SMC)ــ کهکشانی نسبتا کوچک که همسایه کهکشان ما استــ به نظر میرسد تحت کشش گرانشی یک کهکشان مجاور، در حال تکهتکه شدن باشد. کنگو تاچیهارا از دانشگاه ناگویای ژاپن گفت: «وقتی برای نخستین بار به این نتیجه رسیدیم، گمان کردیم ممکن است در روش تحلیل ما خطایی وجود داشته باشد، اما پس از بررسی دقیقتر، نتایج انکارناپذیر بودند و ما شگفتزده شدیم.» ابر ماژلانی کوچک یکی از نزدیکترین همسایگان…
-
دانش و فناوری
آیا ما در عالم تنهاییم؟
ماموریت بینالمللی «تداخلسنج بزرگ سیارههای فراخورشیدی» از طرف موسسه فناوری فدرال زوریخ (ETH)، تلسکوپهایی را به فضا خواهد فرستاد تا گوناگونی سیارات دیگر را بررسی کنند. ماموریت موسوم به «لایف» (LIFE) جو دهها سیاره فراخورشیدی با دما، شعاع و جرم مشابه زمین را برای یافتن نشانههایی از آب و اکسیژن بررسی خواهد کرد. دکتر دانیل آنگرهاوزن، فیزیکدان، در اظهاراتی توضیح داد: «یک شناسایی و آشکارسازی مثبت میتواند همهچیز را تغییر دهد، اما حتی اگر حیاتی نیابیم، خواهیم توانست میزان کمیابیــ…
-
دانش و فناوری
کشف شگفتانگیز اکسیژن و فلزات سنگین در دورترین کهکشان شناختهشده عالم
این کهکشان که با نام «جیایدیئیاس-جیاس-زد۱۴–۰» (JADES-GS-z14-0) شناخته میشود، در فاصله ۱۳.۴ میلیارد سال نوری از زمین قرار دارد. این کهکشان تازه در سال گذشته با استفاده از تلسکوپ فضایی جیمز وب ناسا کشف شد. گِرگو پوپینگ، اخترشناس در رصدخانه جنوبی اروپا در مرکز منطقهای آلما اروپا، که در این پژوهش شرکت نداشت، در اظهاراتی گفت: «من واقعا از این تشخیص واضح اکسیژن در جیایدیئیاس-جیاس-زد۱۴–۰ شگفتزده شدم. این موضوع نشان میدهد که کهکشانها میتوانند سریعتر از آنچه پیشتر تصور میشد،…
-
دانش و فناوری
دانشمندان آمریکایی: انرژی تاریک ضعیفتر شده است
انرژی تاریک، نیروی مرموزی که مسئول انبساط کیهان است، طبق یک گزارش جدید ظاهراً در حال ضعیف شدن است. این موضوع ممکن است درک دانشمندان از سرنوشت کیهان را تغییر دهد. اگر نتایج این گزارش تأیید شود، یافتههای آن که توسط تیم ابزار طیفسنجی انرژی تاریک (Desi) در رصدخانه ملی کیت پیک آریزونا جمعآوری شده میتواند تأثیرات عمیقی بر نظریههای تکامل کیهان داشته باشد. همچنین این احتمال را به وجود خواهد آورد که انبساط کنونی کیهان ممکن است در نهایت…
-
دانش و فناوری
شاید انرژی تاریک وجود نداشته باشد: پدیدهای عجیبتر کیهان را توضیح میدهد
شاید هیچ نیروی رازآلودی به نام «انرژی تاریک» عامل افزایش شتاب انبساط کیهان نباشد. دانشمندان نظریه بسیار عجیبتری ارائه دادهاند: حبابهای فضا که زمان در آنها با سرعت بسیار متفاوتی میگذرد. گذر زمان به آن صورت که تجربه میکنیم، ثابت نیست. در مناطقی که گرانش بیشتر است، زمان کندتر میگذرد. طبق مدل تازهای به نام «کیهانشناسی منظر زمان» (timescape cosmology)، این نکته شاید باعث شود در سنجش نرخ انبساط کیهانی تجدیدنظر کنیم. اختلاف در نرخ گذر زمان در نواحی مختلف…
-
دانش و فناوری
ما حالا میدانیم که کیهان اولین بار چگونه روشن شد
ما بالاخره میدانیم چه چیزی اولین بار کیهان تاریک و بیشکل را روشن کرد. طبق دادههای تلسکوپهای فضایی هابل و جیمز وب، منشأ فوتونهای آزاد در کیهان اولیه کهکشانهای کوچکی بودند که با تولد خود ابرهای تاریک هیدروژن در فضای میانکهکشانی را روشن کردند. این کشف نقش مهم کهکشانهای بسیار کمنور کیهان اولیه را نشان میدهد. آنها فوتونهایی یونیزهکننده میساختند که در طول بازیونیزهسازی کیهان، هیدروژن خنثی را به پلاسمای یونیزهشده تبدیل میکردند. ابتدای کیهان، چند دقیقه پس از بیگ…
-
دانش و فناوری
جهان چگونه به پایان خواهد رسید؟
پژوهشگران به این نتیجه رسیدهاند که نوعی از انرژی تاریک که بهطور فرضی وجود دارد، میتواند به سرنوشتی تلخ برای جهان منجر شود که به آن «انجماد طولانی» گفته میشود. بدین ترتیب همهچیز بهتدریج کند شده و در نهایت به حالتی ایستا میرسد، طوری که هیچ فعالیتی در جهان باقی نمیماند. به گزارش ایتنا و به نقل از لایوساینس، در این سناریو، جهان همچنان گسترش مییابد تا به یک اندازه نهایی برسد، اما با گذشت زمان همه چیز آنقدر…
-
دانش و فناوری
یکی از بزرگترین پارادوکسهای کیهان ممکن است عجیبتر از چیزی باشد که تصور میشد
مهمترين اقدام برای پيشگیری از تکرار امثال کوروش کمپانی؟ اصلاح قوانين برخورد قاطع اصلاح گمرکات آزاد کردن بازار آگاه سازی مردم هيچکدام نتایج نظرسنجی ارسال منبع ایتنا
-
دانش و فناوری
راز وجود کهکشانهای غولپیکر در گیتی اولیه کشف شد
از زمانی که تلسکوپ پیشگام جیمز وب در ژوییه ۲۰۲۲ فعالیتهای علمیاش را آغاز کرد، حدود شش کهکشان عظیم شناسایی کرد که با توجه به موقعیتشان در گیتی، به نظر میرسد بسیار بزرگتر و رشدیافتهتر از آناند که باید باشند. برخی از این کهکشانهای غولپیکر زمانی که گیتی تنها حدود سه درصد از سن کنونیاش را داشت، به اندازه کهکشان راه شیری ما عظیم بودند؛ یافتهای که دنیای کیهانشناسی را به لرزه درآورد. این یافتهها نشان میداد که یا کیهان…
-
سیاسی
دستگاه قضایی یک بار برای همیشه حکمی درخور برای شریعتمداری صادر کند تا گردنکشی به نام اهالی قلم پایان یابد
سخنگوی جبهه اصلاحات نوشت: دستگاه قضایی یک بار برای همیشه حکمی درخور برای آقای شریعتمداری صادر کند تا گردنکشیای که به نام اهالی قلم نوشته میشود، پایان یابد. به گزارش ایلنا، جواد امام سخنگوی جبهه اصلاحات در واکنش به توهین مدیر مسئول روزنامه کیهان، در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: آقای حسین شریعتمداری نابودگر نهاد رسانهای «کیهان» و نماینده خودخوانده حق خواهان و برابرطلبان که همواره به علوم غیبی هم دسترسی داشتهاند، اعضای شورای راهبری دولت چهاردهم را به صفاتی متهم…
-
دانش و فناوری
۹ عدد مهم و بزرگ در جهان
اعداد بزرگ در همه جا وجود دارند، از سلولهای بدن انسان گرفته تا در ابعاد و اندازه کیهانی. اما به محض اینکه اعداد از قلمرو فیزیکی عبور میکنند، ذهن انسان برای درک مقیاس فوقالعاده این اعداد به تکاپو میافتد. حتی در مقایسه با این اعداد شگفتانگیز، درک بینهایت آسانتر است؛ چرا که همیشه وجود دارد و در جریان است. جان بوروین (ریاضیدان کاربردی در دانشگاه نیوکاسل در استرالیا)، در سال ۲۰۱۳ گفت هنگامی که اعداد از یک حدی به بعد…
-
دانش و فناوری
کشف مجموعهای نور ناشناخته مشکوک از دوردستهای گیتی
پژوهشی جدید تایید میکند که اجرام قرمز نورانی در کیهان اولیه وجود دارند، و نمیتوان آنها را با درک ما از چگونگی تولد کهکشانها و سیاهچالهها توضیح داد. محققان سه مورد از این اشیا اسرارآمیز را شناسایی کردند. نور آنها از زمانی به ما رسیده است که کیهان تنها ۶۰۰ تا ۸۰۰ میلیون سال، یعنی حدود ۵ درصد از عمر کنونی آن، سن داشته است. به نظر میرسد این اجرام مملو از ستارههای قدیمی و سیاهچالههای شگفتانگیز و عظیم باشند…
-
دانش و فناوری
طرح یک شرکت آمریکایی برای نصب آینه در فضا برای تولید انرژی خورشیدی
یک استارتآپ، که در کالیفرنیا قرار دارد، قصد دارد آینههای در حال چرخش را در اطراف زمین مستقر کند که قادرند نور خورشید را به نیروگاههای خورشیدی بفرستند تا بتوان به کمک آنها انرژی تجدیدپذیر را شبهنگام پس از غروب خورشید نیز تولید کرد. پژوهشگران میگویند یک نمونه طرح اولیه ماهواره بازتابدهنده نور ممکن است سال آینده راهی مدار زمین شود. بن نواک، پایهگذار و مدیرعامل «شرکت رفلکت اوربیتال» (Reflet Orbital Company)، اخیرا طرحهای این شرکت را در نشست بینالمللی…
-
دانش و فناوری
جهان ما ممکن است در نهایت دوباره به بیگبنگ برگردد و نابود شود
کیهانشناسان در حال حاضر گیتی و شیوه تکامل آن را استفاده از مدلی به نام مدل «لانداــسی دیام» توصیف میکنند. این مدل که بر اساس مشاهدات دقیق از پرتوهای باقیمانده از مهبانگ، یعنی تابش زمینه ریزموج کیهانی (سیامبی)، صورتبندی شده و اصطلاحا مدل استاندارد نامیده میشود، اینک ممکن است با بحرانی جدی مواجه شده باشد. مشاهدات جدید کیهان نشان میدهند که انرژی تاریک، یعنی عاملی که سبب میشود گیتی ما به صورت شتابدار منبسط شود، احتمالا در حال ضعیف شدن…
-
دانش و فناوری
دانشمندان جستجوی ذرات مرموز «شبح» را در تونلهای زیرزمینی سرن آغاز کردند
حالا اما دانشمندان در بزرگترین آزمایشگاه فیزیک ذرهای جهان در سرن در مرز سوئیس گمان میکنند که سرانجام راهی را برای اثبات وجود داشتن یا نداشتن این ذرات پیدا کردهاند. برای این کار به طور ویژه آزمایشی زیرزمینی برای یافتن شواهدی از ذرات «شبح» طراحی شده و در دست اجرا قرار گرفته است. ابزار دستگاه شناسایی جدید هزار برابر بیشتر از دستگاههای قبلی به چنین ذراتی حساس خواهد بود. اما این ذرات شبحگون چیستند و چرا رویکرد جدیدی برای شناسایی…
-
دانش و فناوری
بیش از 900 هزار ستاره، کهکشان و سیاهچاله در دقیقترین نقشه پرتو ایکس کیهان ثبت شد
کیهان عظیمتر و گستردهتر از آن است که بتوانیم بهصورت کامل درکش کنیم؛ برای اینکه بفهمیم کیهان چقدر بزرگ است، اخترشناسان با استفاده از تلسکوپ اشعه ایکس eROSITA بزرگترین نقشه پرتو ایکس جهان را ایجاد کردند. این نقشه بهعنوان دقیقترین نقشه پرتو ایکس از جهان که تاکنون بشر ساخته است، بیش از 900 هزار ستاره، کهکشان و سیاهچاله را به نمایش میگذارد. اخترشناسان در مقاله خود که هنوز همتاداوری نشده است، از بزرگترین و دقیقترین نقشه پرتو ایکس جهان رونمایی…
-
دانش و فناوری
کشف حلقه کیهانی غولپیکری که اصل کیهانشناسی را زیر سؤال میبرد!
ستارهشناسان یک ابرساختار حلقهای کیهانی را کشف کردهاند که نسبتهای آن نظریههای موجود درمورد کیهان را به چالش میکشد. این جرم موسوم به حلقه بزرگ دارای قطری در حدود 1.3 میلیارد سال نوری است که آن را در دسته بزرگترین ساختارهایی قرار میدهد که تاکنون مشاهده شده است. با فاصله بیش از 9 میلیارد سال نوری از زمین، حلقه بزرگ آنقدر کمنور است که نمیتوان مستقیماً آن را دید، اما قطر آن در آسمان شب معادل 15 ماه کامل است.…
-
دانش و فناوری
آیا ما درون یک هولوگرام عظیم زندگی میکنیم؟
نظریههای کیهانشناسی به طرز شگفتانگیزی با نگاه فلسفی ما نسبت به گیتی در هم تنیدهاند. اگر روزی مشخص شود که تمام عالم، با صدها و بلکه هزاران میلیارد کهکشان موجود در آن، خود درون یک سیاهچاله عظیم قرار گرفته است، اگر روزی دریابیم که سراسر کیهان یک هولوگرام عظیم است، بیتردید در تصور خود از ماهیت جهان هستی تجدیدنظر خواهیم کرد. به گزارش ایتنا و به نقل از دویچه وله، اگر شواهد علمی مشخص کنند که پیش از بیگبنگ، جهان…