اوپن‌ای‌آی برای جلب رضایت مردم نام دیتاسنترهای خود را به پردیس پردازشی تغییر می‌دهد

بسیاری از مردم از دیتاسنترها متنفر هستند؛ مراکزی پر سروصدا، با مصرف منابع بالا و از نظر بصری ناخوشایند که این روزها در فضای سیاسی دوقطبی، به شکل کم‌سابقه‌ای با مخالفت واقعی روبرو شده‌اند. بااین‌حال، استفاده از واژه «پردیس پردازشی» (Compute Campus) برای این مراکز شاید از نظر روانی بار معنایی دلپذیرتری داشته باشد و به نظر می‌رسد شرکت OpenAI بی‌سروصدا درحال اعمال این تغییر است تا بتواند واکنش‌های منفی را مهار کند که زیرساخت‌های لازم برای رونق هوش مصنوعی را تهدید می‌کنند.

OpenAI از واژه جدید «پردیس پردازشی» در قالب معرفی برنامه‌ای تحت عنوان «حامیان شبکه برق» استفاده کرده است. این طرح که کار خود را با یک مرکز جدید در ایالت جورجیا آغاز می‌کند، قصد دارد نگرانی‌های مربوط به فشاری که زیرساخت‌های عظیم هوش مصنوعی بر شبکه‌های برق محلی تحمیل می‌کنند را برطرف کند؛ مشکلی که همواره درباره دیتاسنترها وجود داشته است. نکته‌ای که مورد توجه نشریه‌ها قرار گرفته این است که در متن حدوداً ۹۰۰ کلمه‌ای اطلاعیه OpenAI، واژه «دیتاسنتر» تنها ۲ بار دیده شده و بارها از عبارت «پردیس پردازشی» استفاده شده است.

طرح مذکور به نگرانی‌ها درباره مصرف سرسام‌آور برق و این احتمال که مصرف‌کنندگان عادی ناچار به تقبل هزینه‌های توسعه زیرساخت هوش مصنوعی شوند، می‌پردازد. OpenAI در این اطلاعیه ادعا کرده «هزینه‌هایی که [توسط آن] ایجاد شده‌اند، جبران خواهند شد» و به جوامع محلی کمک می‌کند تا جریان برق آنها پایدار بماند.

در این اطلاعیه همانطور که اشاره شد، واژه «مرکز داده» تنها دو بار به‌کار رفته که هر دو بر تفاوت نسل جدید با گذشته تأکید دارند؛ یکی به مصرف برق و ظرفیت مراکز داده آمریکا اشاره می‌کند و دیگری تأسیسات جدید این شرکت را با دیتاسنترهای قدیمی مقایسه می‌کند. OpenAI مدعی است مراکز جدید آن کاملاً متفاوت‌ هستند و به آنها امکان می‌دهد تا میزان مصرف برق خود را با انعطاف بیشتری مدیریت کنند.

واکنش تند منتقدان به تغییر نام دیتاسنترها توسط OpenAI

با‌این‌حال، منتقدان و فعالان این رویکرد را قبول ندارند. به گفته آنها، تغییر نام مراکز نه از ردپای زیست‌محیطی دیتاسنترها کم می‌کند، نه فشار وارده بر منابع منطقه‌ای را کاهش می‌دهد و نه دغدغه‌های ساکنان محلی را برطرف می‌سازد.

گروه‌های فعال مدنی این اقدام را تلاشی کاملاً آشکار برای فاصله گرفتن از یک برچسب بدنام و نامحبوب می‌دانند؛ آن هم بدون حل ریشه‌ای عواملی که باعث ایجاد این حساسیت‌ها شده است. این رویکرد همچنین بخشی از تلاش لابی‌گری گسترده‌تر غول‌های فناوری جهت تغییر دیدگاه منفی افکار عمومی تلقی می‌شود.

«هالی المور»، بنیان‌گذار و مدیر اجرایی کارزار PauseAI (جنبشی با هدف توقف توسعه هوش مصنوعی)، یکی از منتقدان طرح OpenAI است. به گفته او، تغییر نام به «پردیس پردازشی» ممکن است شنوندگان را فریب دهد، درحالی‌که مشکل مردم استفاده از واژه «دیتاسنتر» نیست؛ بلکه پروژه‌های عمرانی غول‌پیکر و آلاینده‌ای است که تهدیدی علیه سیستم‌های گرمایشی در زمستان هستند.

او اطلاعیه جدید OpenAI را کاملاً به دور از درک واقعیت دانسته و اعلام کرده است جوامعی که از این مراکز متنفر هستند، باور نخواهند کرد که ماهیت اصلی آنها به چیزی دیگر دگرگون شده باشد.

«ابره کانر»، مدیر مرکز عدالت زیست‌محیطی و اقلیمی سازمان NAACP نیز موضعی مشابه گرفت و اشاره کرد که این حرکت در واقع یک راهکار پوچ برای مشکلی واقعی است؛ چرا که زیرساخت‌های دیتاسنترها آسیب‌های ملموسی به بار می‌آورند.

المور همچنین معتقد است که تغییر استراتژی OpenAI واکنشی برای عقب نماندن از شرکت رقیب یعنی آنتروپیک محسوب می‌شود، هرچند که در اجرای آن موفق نبوده است. آنتروپیک در اوایل سال متعهد شد تمام هزینه‌های ارتقای اتصال دیتاسنترهایش به شبکه برق را خودش برعهده بگیرد تا فشاری برای مصرف‌کنندگان وجود نداشته باشد.

آن شرکت همچنین وعده سرمایه‌گذاری چند میلیارد دلاری در طرح‌های منطقه‌ای با همکاری رهبران محلی، حفاظت از ذخایر آب و عدم الزام مقامات به امضای توافق‌نامه‌های عدم افشا (NDA) را مطرح کرد. این تدابیر برای تمام مراکز آنتروپیک در نظر گرفته شده است، هرچند اسناد مالی اخیر آن شرکت نشان می‌دهد خود آنها نیز برنامه احداث مراکز شخصی متکی بر سوخت گاز را به‌صورت جدی دنبال می‌کنند.

OpenAI تا این لحظه به درخواست‌ها پیرامون شفاف‌سازی انگیزه‌اش برای تغییر نام اصطلاحات فنی خود و ارتباط آن با فرار از جنجال‌های مربوط به مراکز داده پاسخی نداده است.