صدای کوتاه در خواب، جریان مایع مغزینخاعی را تقویت میکند؟ یافتهای تازه درباره پاکسازی مغز

مایع مغزینخاعی در دفع مواد زائد و زیانباری که در مغز انباشته میشوند نقش مهمی دارد، زیرا در طول خواب در بافتهای مغز حرکت میکند. اختلال در جریان این مایع با بیماریهای عصبی، از جمله آلزایمر و پارکینسون، مرتبط دانسته شده است.
در مطالعهای که در مجله «Science Translational Medicine» منتشر شده، پژوهشگران این روش را روی ۱۴ بزرگسال سالم ۱۸ تا ۵۲ ساله آزمودند. شرکتکنندگان درون دستگاه MRI خوابیده بودند و فعالیت مغزشان با الکتروانسفالوگرافی (EEG) پایش میشد.
در این آزمایش، پالسهای کوتاه «نویز صورتی» پخش شد؛ صدایی شبیه نویز سفید، اما با طنینی عمیقتر و نرمتر. زمانبندی پخش با اوج امواج عصبی آهسته مرتبط با جریان مایع مغزینخاعی هماهنگ بود.
تیم پژوهشی مشاهده کرد با افزایش فعالیت عصبی، اندازه امواج جریان مایع مغزینخاعی نیز بیشتر میشود. این نتیجه بر وجود رابطه علّی میان امواج مغزی آهسته و حرکت این مایع در خواب دلالت دارد و نشان میدهد میتوان با تحریک صوتی بر آن اثر گذاشت.
لورا لوئیس، دانشمند علوم اعصاب در دانشگاه MIT، گفت نتایج نشان میدهد میتوان اندازه موج جریان مایع مغزینخاعی را در خواب افزایش داد. به گفته او، این یافته میتواند زمینه آزمودن این تکنیک را روی بیماران مبتلا به اختلالات عصبی یا مشکلات خواب فراهم کند.
با این حال، نتایج هنوز مقدماتی است. مطالعه روی نمونهای کوچک از بزرگسالان سالم انجام شده و بررسی نکرده است که آیا افزایش جریان مایع مغزینخاعی واقعاً سلامت مغز را بهبود میدهد یا خطر بیماریهای ناشی از انباشت مواد زائد را کاهش میدهد.







