هدفگیری مصارف نامتعارف و سوءاستفادهها با اجرای طرح هوشمندسازی یارانه آرد و نان / عدم ایجاد محدودیت برای مصرف متعارف شهروندان

مخاطب طرح هوشمندسازی یارانه آرد و نان عموم شهروندان نیست
مدیرکل دفتر هماهنگی امور اقتصادی استانداری مرکزی گفت: طرح هوشمندسازی یارانه آرد و نان، سهمیه یا محدودیتی برای مصرف متعارف ایجاد نمیکند و شهروندان میتوانند نان مورد نیاز خود را با همان قیمت و تعداد گذشته تهیه کنند. این طرح صرفاً مصارف نامتعارف و سوءاستفادههای محدود را هدف گرفته است. اجرای این طرح در استان از حدود 17 روز قبل آغاز شده و سپس دیگر استانها نیز به اجرای این طرح اضافه شدند.
به گزارش ایلنا، محمدرضا گودرزی در نشست با خبرنگاران و اصحاب رسانههای استان مرکزی که به موضوع آرد و نان اختصاص پیدا کرده بود، افزود: افزایش هزینه یارانه آرد و نان و تداوم برخی سوءاستفادهها با وجود نظارتهای موجود، ضرورت هوشمندسازی این بخش را دوچندان کرده است. بر این اساس طرح هوشمندسازی یارانه آرد و نان در دستور کار قرار گرفت و در ابتدا استان مرکزی به عنوان پایلوت (نمونه) کشوری انتخاب شد. طرحی که اجرای آن بسیار ضرورت داشت.
وی به هزینه سنگین یارانه آرد در کشور اشاره کرده و ادامه داد: رقم این یارانه قابل توجه است و برآوردها برای بودجه سال آینده، بیش از 900 همت را نشان میدهد، رقمی که ضرورت مدیریت دقیقتر این بخش را آشکار میکند. دولت گندم را با قیمت حدود 700 هزار ریال به ازای هر کیلوگرم خریداری میکند و هزینههای انبارداری نیز به آن افزوده میشود. در حالی که بین قیمت تمام شده و قیمت آرد و نان یارانهای، در هر کیسه آرد، یک شکاف بیش از 30 میلیون ریالی وجود دارد.
اجرای طرح اتصال نانواییها به سامانه هوشمند با هدف کاهش تخلفات
مدیرکل دفتر هماهنگی امور اقتصادی استانداری مرکزی اظهار داشت: پس از اجرای طرح اتصال نانواییها به سامانه هوشمند، رصدهایی درباره عملکرد واحدها انجام شد که شامل روزهای فعالیت و تعطیلی، تعطیلیهای مجاز و غیرمجاز و فروشهای نامتعارف بود، با این هدف که تخلفات و هدررفت یارانه کاهش یابد. بهرغم ضوابط و نظارتهای موجود، بررسیها نشان داد برخی سوءاستفادهها امکان وقوع دارد و بخشی از آنها در مسیر خریدهای تکراری یا غیرمتعارف نان انجام میشود.
گودرزی تصریح کرد: در گزارشی، خرید غیرعادی نان از سوی فردی مشاهده شد که خود نانوایی داشت، بررسیها نشان داد این فرد با کارتهای مختلف از نانواییهای دیگر نان میخرید و سپس همان نان را در واحد خود عرضه میکرد، در حالی که آن نان از آرد سهمیهای نانوایی وی تولید نشده بود. در نمونه دیگر، فردی با جمعآوری نان از نانواییها و خشککردن آن، اقدام به فروش نان خشک کرده بود. بررسیهای نشان داد این رفتار ادامه یافته و در مقیاسی بزرگتر پیگیری شده است.
وی بیان داشت: این نمونهها نشان میدهد تمامی سوءاستفادهها صرفاً در واحدهای نانوایی رخ نمیدهد و بخشی از یارانه میتواند از طریق کارتهای متعدد یا خریدهای صوری و واقعی نان، از مسیر اصلی خود خارج شود. تمامی این موارد باعث شد طرح هوشمندسازی مورد توجه قرار گیرد و در نهایت در نیمه دوم آبان ماه، وزارت کشور از استان مرکزی و چند استان دیگر برای مشارکت در اجرای آزمایشی این طرح دعوت کرد. در نهایت اجرای اولیه به صورت پایلوت از این استان شروع شد.
میزان انحراف مصرف آرد در استان مرکزی حدود 10 درصد است
مدیرکل دفتر هماهنگی امور اقتصادی استانداری مرکزی به انتخاب این استان برای اجرای آزمایشی طرح هوشمندسازی یارانه آرد و نان اشاره داشته و در این رابطه تأکید کرد: وزارت کشور اعلام کرده است که میزان انحراف مصرف آرد در استان مرکزی حدود 10 درصد است، در حالی که این میزان در برخی استانها از 15 درصد فراتر میرود. بنابراین با توجه به وضعیت بهتر استان در این بخش، اجرای پایلوت در این خطه میتواند با دامنه محدودتری از مخاطبان موجود آغاز شود.
گودرزی ابراز داشت: بر اساس گزارشی که وزارت کشور ارائه کرد، یک درصد جمعیت کشور حدود 15 درصد آرد را مصرف میکنند و برای شناسایی و جلوگیری از سوءاستفادههای احتمالی این گروه، قواعدی در طرح پیشبینی شده است تا تخلف برای آنها هزینهبر شود. مسئولان وزارت کشور به عملکرد استان مرکزی در حوزه آرد و نان و اقداماتی که برای نظمبخشی به این بخش انجام شده، اشاره داشتند و این استان را گزینه مناسبی برای اجرای آزمایشی این طرح ملی دانستند.
وی اضافه کرد: در طرح هوشمندسازی یارانه آرد و نان، سامانه موجود به سامانه رفاهی وزارت تعاون و سامانه بانک مرکزی متصل میشود و اطلاعات خانوارها و کارتهای بانکی در فرایند رصد خرید نان بکار میرود، به این ترتیب، خریدهای غیرمتعارف با دقت بیشتری شناسایی خواهد شد. مخاطب این طرح عموم شهروندان نیستند و خرید متعارف خانوارها هدف آن قرار ندارد، هدف، جلوگیری از سوءاستفاده محدود و همچنین رساندن یارانه آرد به مصرف واقعی خانوارها است.
مخاطب طرح هوشمندسازی یارانه آرد و نان عموم شهروندان نیست
مدیرکل دفتر هماهنگی امور اقتصادی استانداری مرکزی به زمانبندی اجرای طرح هوشمندسازی یارانه آرد و نان در استان اشاره کرده و در این خصوص گفت: این استان حدود یک هفته تا ۱۰ روز زودتر از دیگر استانها اجرای طرح را آغاز کرد. در مدتی که مسئولیت اجرای آزمایشی این طرح ملی برعهده این استان بود، با چالش یا مشکلی روبهرو نشدیم، پس از آن نیز استانهای دیگر به تدریج به طرح پیوستند و فرایندهای این طرح ملی در این استان و سایر استانها اجرایی شد.
گودرزی به حاشیههای موجود اشاره داشته و افزود: پس از آغاز طرح، برخی حاشیهها با این ادعا شکل گرفت که نان سهمیهبندی شده و شهروندان نمیتوانند بیش از تعداد مشخصی نان بخرند، در حالی که مخاطب طرح عموم شهروندان نیست و هدف آن شناسایی سوءاستفادههایی است که از یارانه آرد صورت میگیرد. بخشی از این حاشیهها ممکن است ناشی از بیاطلاعی و بخشی دیگر نیز به دلیل محدود شدن منافع افرادی باشد که از انحراف در توزیع یارانه بهرهمند میشدند.
وی ادامه داد: تغییر در میزان سبوس آرد با هدف ارتقاء سلامت، بازنگری در دستهبندی انواع آرد و حذف امکان خرید نان با کارتهای هدیه، از جمله اقدامات انجام شده است. کارتهای هدیه به دلیل دشواری ردیابی و امکان سوءاستفاده، از چرخه خرید نان حذف شدند. هدف نهایی طرح مدیریت تقاضای نان استقرار یک نظام شفاف و قابل نظارت در زنجیره آرد و نان است. این طرح با هدف کاهش فساد و اتلاف منابع و اطمینان از تخصیص یارانه به مصرفکننده واقعی اجرا میشود.
66 هزار و 888 نفر ماهانه بیش از 100 کیلوگرم آرد مصرف کردهاند
مدیرکل دفتر هماهنگی امور اقتصادی استانداری مرکزی اظهار داشت: متوسط مصرف آرد هر فرد در کشور 8 کیلوگرم در ماه و در این استان حدود 7.3 کیلوگرم است. با این حال، برخی افراد بیش از 100 کیلوگرم آرد در ماه مصرف کردهاند. طبق اطلاعات ارائه شده، 66 هزار و 888 نفر ماهانه بیش از 100 کیلوگرم آرد مصرف کردهاند که مجموع مصرف آنها حدود 1183 تن بیش از سطح انتظار برآورد شده است. منظور از این آمار، مصرف آرد است و مقدار نان متناظر با آن بیشتر است.
گودرزی تصریح کرد: در مرداد ماه نامهای به استانداری مرکزی ارسال شد که در آن با اشاره به ضرورت صیانت از یارانه اختصاص یافته به آرد و نان، فهرست سرپرستان خانوارها ارائه شده بود. بر اساس دادههای 10 ماهه، مصرف آرد هر یک از اعضای خانوارها بیش از 100 کیلوگرم در ماه ثبت شده بود. در این نامه خواسته شده بود موارد دارای مصرف نامتعارف بررسی شود. حدود 230 خانواده در استان مرکزی بالای 100 کیلوگرم آرد در ماه استفاده کردهاند که این مصرف غیرمتعارف است.
وی بیان داشت: پس از آن نیز فهرستهایی از خریداران دارای الگوی خرید غیرمتعارف برای استانها ارسال شد تا اطلاعات بررسی و موارد نیازمند رسیدگی، پیگیری شود. با توجه به متوسط مصرف ماهانه آرد در استان مرکزی، تفاوت بین سهم متعارف و میزان ثبت شده برای این خانوارها، معادل بیش از 6 میلیارد ریال یارانه در ماه برآورد میشود. این ارقام نشان میدهد بررسی الگوهای خرید غیرمتعارف برای صیانت از منابع یارانهای ضرورت دارد و باید مورد توجه ویژه و جدی قرار گیرد.
دلایل انصراف دولت و مجلس از پرداخت مستقیم یارانه آرد و نان به شهروندان
مدیرکل دفتر هماهنگی امور اقتصادی استانداری مرکزی به گمانهزنیهای موجود در خصوص حذف یارانه آرد و نان و همچنین پرداخت مستقیم این یارانه به شهروندان اشاره داشته و در این رابطه تأکید کرد: در نشستهای وزارت کشور و کمیسیونهای مجلس، یکی از گزینههای مطرح برای رفع فساد و انحراف در حوزه آرد، آزادسازی قیمت و پرداخت مستقیم یارانه نقدی به خانوارها بود، رقمی که در طرحهای پیشنهادی به ازای هر عضو خانوار حدود 4 میلیون ریال در ماه برآورد میشد.
گودرزی به عدم پرداخت یارانه آرد و نان به شهروندان اشاره کرده و ابراز داشت: دولت و نمایندگان مجلس به دلیل برخی ملاحظات از تصمیم پرداخت مستقیم یارانه آرد و نان به شهروندان منصرف شدند. تفاوت الگوهای مصرف و فرهنگها در مناطق مختلف کشور، دشواری انطباق سرانه مناطق روستایی و شهری و نگرانی از تجربیات گذشته درباره اینکه تورم به مرور ارزش یارانه نقدی را کاهش دهد و خانوارها در تأمین هزینه نان با چالش مواجه شوند از مهمترین این ملاحظات بود.
وی به تصمیمات دولت در خصوص اجرای فرایند طرح هوشمندسازی یارانه آرد و نان اشاره داشته و در این رابطه اضافه کرد: به همین دلیل، دولت تصمیم گرفت به جای پرداخت یارانه نقدی و همچنین به جای حذف اصل یارانه و ایجاد نارضایتی عمومی، مسیر هوشمندسازی و مدیریت سمت تقاضا را در حوزه آرد و نان برای جلوگیری از سوءاستفاده افراد معدود و همچنین مصارف غیرمتعارف انتخاب کند. تصمیمی که رویکردی هوشمندانه و درست برای صیانت از منابع عمومی است.
اجرای پایلوت طرح هوشمندسازی یارانه آرد و نان در استان مرکزی بدون چالش و حاشیه
مدیرکل دفتر هماهنگی امور اقتصادی استانداری مرکزی به اجرای پایلوت (نمونه آزمایشی) طرح هوشمندسازی یارانه آرد و نان در این استان بدون چالش و حاشیه اشاره کرده و گفت: پس از دریافت طرح از وزارت کشور، با وجود اینکه مخاطب آن عموم شهروندان نبودند، فرصتی یکهفتهای برای هماهنگی درخواست شد و نخستین نشست کارگروه آرد و نان با حضور فرمانداران، اعضای کارگروه و روسای اتحادیههای نانوایان در شهرستان محلات برگزار و ابعاد طرح تشریح شد.
گودرزی به تداوم برگزاری جلسات در خصوص اجرای طرح هوشمندسازی یارانه آرد و نان در استان مرکزی اشاره داشته و در این رابطه افزود: پس از شهرستان محلات، نشست دیگری نیز در فرمانداری شهرستان اراک با حضور معاونان فرماندار، رؤسای ادارات صمت، جهاد کشاورزی و رؤسای اتحادیههای نانوایان برگزار شد. این نشست یک یا 2 روز پس از اجرای رسمی طرح در استان مرکزی تشکیل شد و تا آن زمان هیچگونه بازخورد منفی یا چالشی از سوی جامعه دریافت نشده بود.
وی ادامه داد: همزمان با اجرای طرح، بازدیدهای میدانی از برخی نانواییها انجام و نمونه خریدهای غیرمتعارف بررسی شد تا ابعاد مختلف اجرای طرح با دقت رصد شود. از آنجا که مخاطب اصلی این طرح عموم شهروندان نیستند و قیمت و نیاز شهروندان تغییری نمیکند، تصورها بر این بود که پردازش رسانهای گسترده ضرورت ندارد. چرا که طرح متوجه شهروندان عادی نیست و همانند موارد خاصی که در شرایط سخت رخ میدهد، اجرای این طرخ نیازی به بازتاب التهابآفرین ندارد.
فضاسازیهای رسانهای و صحت نداشتن شایعات پیرامون سهمیهبندی نان
مدیرکل دفتر هماهنگی امور اقتصادی استانداری مرکزی به فضاسازیهای رسانهای اجرای طرح اشاره کرده و اظهار داشت: تا زمانی که اجرای آزمایشی طرح صرفاً در استان مرکزی پیگیری میشد، هیچگونه چالش یا حاشیهای نداشتیم و رسانهها و خبرگزاریهای استان نیز با نگاه کارشناسی و دقیق موضوع را پیگیری کردند. اما با پیوستن دیگر استانها، فضاسازیهای رسانهای و اخبار نادرستی مبنی بر سهمیه بندی نان یا محدود شدن تعداد خرید روزانه در کشور شکل گرفت.
گودرزی به نگرانیهای نانوایان در خصوص درآمد واحد صنفی، حقالزحمه پخت و قیمت نان اشاره داشته و در این رابطه تصریح کرد: نانوایان نگران درآمد خود نباشند. قیمت نانی که به شهروندان عرضه میشود و همچنین حقالزحمه پخت تغییری نکرده است. تنها تفاوت این است که مابهالتفاوت بهای تمام شده آرد آزاد از مسیر سوداگری خارج میشود و بر این اساس سودجویانی که ماهانه سودهای کلان از این محل کسب میکردند، دیگر قادر به سوءاستفاده نخواهند بود.
وی به بر صحت نداشتن شایعات منتشر شده پیرامون سهمیهبندی نان تأکید کرده و در این خصوص بیان داشت: انتشار شایعاتی در خصوص سهمیهبندی نان واقعیت ندارد و اقدام افرادی که از احساسات شهروندان برای پوشش منافع غیرقانونی خود استفاده میکنند، مصداق بارز تشویش اذهان عمومی است. با این حال، با نشستها و شفافسازیهای انجام شده، ابعاد طرح هوشمندسازی یارانه آرد و نان اکنون به خوبی تبیین شده و فرایند صیانت از منابع عمومی با دقت ادامه دارد.
ساماندهی وضعیت واحدهای صنفی و تجاری
مدیرکل دفتر هماهنگی امور اقتصادی استانداری مرکزی به ساماندهی وضعیت واحدهای صنفی و تجاری که پیشتر از آرد و نان یارانهای استفاده میکردند اشاره کرده و در این رابطه تأکید کرد: در سازوکار گذشته، برخی اصناف مانند کبابیها و واحدهای رستورانی با تأیید فرمانداری شهرستانهای تابعه محل استقرار واحد صنفی و همچنین معرفی کارت، نان یارانهای دریافت میکردند. اما در رویکرد جدید و با اجرای طرح هوشمندسازی یارانه آرد و نان این روند اصلاح میشود.
گودرزی ابراز داشت: برای نمونه، یک واحد غذاخوری هر پرس غذا را با قیمت مشخصی به مشتری عرضه میکند. در این شرایط، تخصیص یارانه سنگین دولتی به نان مصرفی این واحدها توجیه اقتصادی ندارد. دولت تأکید دارد یارانه باید به مصرفکننده واقعی و خانوارها اختصاص یابد، نه فعالیتهای تجاری و صنفی که قیمت تمام شده خدمات آنها با نرخ آزاد محاسبه میشود. اصلاح این فرآیندها گامی در راستای جلوگیری از اتلاف منابع عمومی و هدایت یارانه به جامعه هدف است.
انتهای پیام/

